Hoofdmenu openen

Mechelen Mapt β

Familie Moreels

(Doorverwezen vanaf Maurus Moreels I)
English.gif A family of painters from Mechelen

Bezig met het laden van de kaart...

Moreelstraat, Kanunnik De Deckerstraat en eindje tussen 2 Melaanarmen
Mechelse begijnhoven en Ankerbrug eind 17e eeuw De Wit.jpg
De omgeving tegen het einde van de 17e eeuw — zicht in oostelijke richting
(Uitsnede van een kaart van Frederik De Wit)

Deze familie Moreels was een bekend Mechels kunstschildersgezin.

Een van haar grote ordonnanties, inzake het voor eigen buurt in 1615 uitgevoerde ongesigneerde altaarstuk ‍'[De] Aanbidding der Koningen'‍ (of ‍'Wijzen'‍) in de Sint-Katelijnekerk, werd al door de beroemde tijdgenoot Rubens meermaals bestudeerd en gewaardeerd. Over precies wiens hand het penseel hanteerde, bleek evenwel enige controverse. Eeuwenlang onafgebroken uitstekende zorgen zijn het werk niet ten deel gevallen; in 2018 nam een Leuvense expertencoöperatie voor onderzoek en restauratie van onder meer 'oude meesters' alvast röntgenfoto's (RX).[1]

Inhoud

Maurus Moreels IBewerken

Maurus Moreels de Oudere (of Maurus Moreels I)[2] werd geboren te Mechelen rond 1560 en stierf op 15 oktober 1631.

Als schepper van allegorische taferelen werd hij in 1580 lid van de lokale Sint-Lucasgilde, eigenlijk het ambacht van onder meer de kunstschilders; hij bleef tot zijn dood in zijn stiel actief.

In 1599 ontving Maurus Moreels de Oudere 24 gulden voor het maken van een viertal stukken die dienden voor de monumentale poort die voor het Mechelse paleis van de Grote Raad (Schepenhuis) was neergezet, ter gelegenheid van de blijde intrede van de aartshertogen Albrecht en Isabella.[3]

Maurus Moreels I was de eerste leraar van zijn zoon Maurus Moreels II.

Maurus Moreels IIBewerken

Maurus Moreels de Jongere (of Maurus Moreels II)[4] werd geboren te Mechelen in de Peperstraat, heden Kanunnik De Deckerstraat geheten, in 1585‍ [N 1] en overleed in deze stad op 6 december 1647.

In zijn thuisstad was hij een leerling van zijn hierboven vermelde gelijknamige vader en te Praag van zijn oom, de Mechelse kunstschilder Pieter Stevens, tot diens dood in 1604. Hij bleef ginds nog jaren religieuze taferelen en portretten schilderen. In 1616 huwde hij evenwel te Mechelen en zijn vrouw baarde hun zeven kinderen in het ouderlijke huis in de Sint-Katelijnestraat tussen de Oude en Nieuwe Melaan, dat hij erfde. Bij zijn dood bleek hij alleszins in de Sint-Katelijneparochie woonachtig. Sinds 1621 had hij tot de Sint-Lucasgilde behoord.

MoreelstraatBewerken

De Moreelstraat die in het Mechelse Groot Begijnhof van de Nonnenstraat langsheen de zuidelijke zijkant van de zogenoemde Begijnenkerk met achter haar koor het Begijnenkerkhof sinds 1872 verder rechtdoor naar de Sint-Katelijnestraat leidt, vrijwel tegenover de Sint-Katelijnekerk, werd dat jaar genoemd naar de hogervermelde familie Moreels uit de buurt,[5] maar wordt officieel met enkele 's' verkeerd gespeld. Aan die herkomst ontleende in het voorjaar van 2012 de pas tot een multifunctioneel karakter gerestaureerde eertijdse begijnenkapel op nummer 3 de naam (Maurus) Moreelshuis, sinds 2017 onder hoede van de laagdrempelige artistieke vereniging Sjarabang.[6]

FilmlinksBewerken

Moreelshuis in Mechelen


Externe linksBewerken

BronnenBewerken

  • (fr) Beeckman, A.. Moreels, dit Maurus le Vieux – Moreels (Maurice), dit Maurus le Jeune (Pdf). Biographie nationale tome 15, col. ‍ ‍249-250. L'Académie royale des sciences, des lettres et des beaux-arts de Belgique; Bruylant-Christophe & Cie, Bruxelles (1899). Nagezien 2020-03-25.
  • Maurus Moreels. Maurus Moreelshuis, Mechelen. Nagezien origineel 2014-02-04, gelinkte versie 2016-12-26 in Internet Archive 2020-03-24.
  1. Archief projecten onderzoek. IPARC. Nagezien 2020-03-25. — (klik op '2018')
  2. Biografisch Portaal van Nederland
  3. Gedenckschriften Rumoldus
  4. Biografisch Portaal van Nederland
  5. Moreelstraat (ID: ‍10430) – Geografisch thema. Inventaris. Onroerend Erfgoed van de Vlaamse Overheid. Nagezien 2020-03-24.
  6. • Van Haezendonck, Sven. Maurus Moreelshuis is nieuwe cultuurtempel. Gazet van Antwerpen (2012-04-13). Nagezien 2020-03-24.
    Over het Moreelshuis. Moreelshuis (Sjarabang vzw). Nagezien 2020-03-24.
    Moreelshuis. Sjarabang vzw. Nagezien 2020-03-24.

VoetnotenBewerken

  1. De bron Beeckman schreef in de Biographie Nationale '1585 volgens E. Neefs' doch tussen haakjes 'anderen zeggen 1567'. Hij stelde echter dat men de Jongere een zoon acht van de Oudere, die hij zonder tegenspraak 'rond 1560' geboren wist. Met slechts een 7-tal jaar verschil in dezelfde stad 2 gelijknamige in leven gebleven personen, die schilder werden net als een onbekende die dan de vader-leermeester van de Jongere moet geweest zijn... Dit zou te verklaren vallen indien de Oudere een broer van die vader ware en hun vader ook Maurus Moreels zou geheten hebben, van beide (eerstgeboren) kleinzoons de peter, die alvast niet in de Sint-Lucasgilde bleek ingeschreven. Daarnaast stelde Beeckman zonder spoor van twijfel dat een zus van Pieter Stevens in 1580 'de vader van de Jongere' huwde en dat Stevens een oom van de Jongere was; dan was die laatste al zowat 13 jaar toen zijn ouders trouwden ofwel is hij toch in 1585 geboren. Bovendien, indien van dat huwelijk een originele brontekst bekend ware, zou die vrijwel zeker de voornaam van de echtgenoot tonen (en die van diens vader), dus elke twijfel wegnemen. In dit licht houdt Mechelen Mapt het bij de gangbare versie, behoudens tegenbewijs. Beeckman noemde uit de Latijnse inschrijving in het parochieregister van het overlijden 'Mauritius Moreels' onder zijn Franstalige lemma: 'MOREELS (Maurice), dit Maurus le Jeune'.